‘അപകടം സംഭവിച്ച ശേഷം മുന്നറിയിപ്പ് പോരാ’; ഹിമാലയത്തിൽ തുടർച്ചയായ നിരീക്ഷണ സംവിധാനം വേണം, ഇന്ത്യ-നേപ്പാൾ-ചൈന സഹകരണം ശക്തമാക്കണമെന്ന് വിദഗ്ധൻ

തിരുവനന്തപുരം: നേപ്പാളിലെ റസുവ മേഖലയിൽ ഓഗസ്റ്റ് 26ന് ഉണ്ടായ വിനാശകരമായ മിന്നൽപ്രളയം പുതിയ ഹിമാലയൻ സുരക്ഷാ വെല്ലുവിളിയിലേക്കാണ് വിരൽചൂണ്ടുന്നതെന്ന് സൈബർ സുരക്ഷാ വിദഗ്ധൻ കെ.എസ്. മനോജ്. സൈബർ ആക്രമണങ്ങൾ രാഷ്‌ട്രീയ അതിർത്തികളിൽ നിൽക്കാത്തതുപോലെ ഹിമാലയൻ നദികളിലെ ജലപ്രവാഹത്തിനും അതിർത്തികളില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

“സൈബർ ആക്രമണം രാഷ്‌ട്രീയ അതിർത്തിയിൽ നിൽക്കില്ല. വെള്ളവും അങ്ങനെ തന്നെ. സൈബർ സുരക്ഷയിൽ ഭീഷണി തടയാൻ ഫയർവാൾ നിർമിക്കാം. എന്നാൽ ഹിമാലയൻ നദിക്ക് മുന്നിൽ അത്തരമൊരു ഫയർവാൾ ഇല്ല,” മനോജ് പറഞ്ഞു.

ഒരു പ്രദേശത്ത് ഉണ്ടാകുന്ന അപകടം എത്ര വേഗത്തിൽ പരസ്പരം ബന്ധിതമായ സംവിധാനങ്ങളിലൂടെ മറ്റിടങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിക്കുന്നു എന്നതാണ് ആധുനിക സുരക്ഷാഭീഷണികളുടെ പ്രധാന സവിശേഷത. ഹിമാലയത്തിലും ഇതുതന്നെയാണ് സംഭവിക്കുന്നത്. ഉയർന്ന പ്രദേശത്തെ ഒരു ഹിമാനി തകർച്ചയോ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ വ്യതിയാനമോ മണ്ണിടിച്ചിലോ ഏതാനും സമയത്തിനുള്ളിൽ താഴ്‌വരകളിൽ പ്രളയമായി മാറുകയും ഭരണപരവും അന്തർദേശീയവുമായ അതിർത്തികൾ കടന്ന് നിരവധി രാജ്യങ്ങളെ ബാധിക്കുകയും ചെയ്യാം.

അതിനാൽ നേപ്പാളിലെ ഇപ്പോഴത്തെ ദുരന്തത്തെ ഒരു രാജ്യത്തെ മാത്രം ബാധിച്ച പ്രകൃതിദുരന്തമായി കാണരുതെന്നും ജലസുരക്ഷ, അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങളുടെ പ്രതിരോധശേഷി, കാലാവസ്ഥാ മാറ്റം, ദുരന്തവിവര ശേഖരണം, പ്രാദേശിക സഹകരണം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന അതിർത്തി കടന്നുള്ള അപകടമായി വിലയിരുത്തണമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

ഹിമാനി തകർച്ചയോ മഞ്ഞ്-പാറ ഇടിച്ചിലോ?

നിലവിലെ ദുരന്തത്തിന്റെ കൃത്യമായ കാരണപരമ്പര സംബന്ധിച്ച അന്വേഷണം തുടരുകയാണ്. പ്രാഥമിക വിലയിരുത്തലുകൾ ഉയർന്ന പ്രദേശത്തെ ഹിമാനി തകർച്ചയിലേക്കോ മഞ്ഞും പാറകളും ചേർന്ന വൻ ഇടിച്ചിലിലേക്കോ ആണ് വിരൽചൂണ്ടുന്നത്. തുടർന്ന് അവശിഷ്ടങ്ങൾ താഴേക്ക് നീങ്ങി അപ്രതീക്ഷിത വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് കാരണമായെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ.

ആദ്യഘട്ടത്തിൽ ഭൂകമ്പമായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ട ഭൂചലനസിഗ്നൽ ഹിമാനി തകർച്ചയെത്തുടർന്നുണ്ടായതാണെന്ന് യുഎസ് ജിയോളജിക്കൽ സർവേയും വിലയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത്തരം സങ്കീർണമായ പർവത ദുരന്തങ്ങൾക്ക് പല ഘടകങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് കാരണമാകാമെന്ന് മനോജ് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഹിമാനിയിലെ അസ്ഥിരത, മഞ്ഞിന്റെയും ഹിമത്തിന്റെയും ദ്രുതഗതിയിലുള്ള ഉരുകൽ, പാറയിടിച്ചിൽ, മണ്ണിടിച്ചിൽ, നദിയുടെ താൽക്കാലിക തടസ്സം, തുടർന്ന് വെള്ളം പെട്ടെന്ന് പുറത്തേക്ക് ഒഴുകൽ തുടങ്ങിയവ ഒരു ശൃംഖലയായി പ്രവർത്തിച്ചിരിക്കാം.

അതുകൊണ്ട് ദുരന്തത്തിന്റെ അവസാന ട്രിഗർ മാത്രം കണ്ടെത്തുന്നതിന് പകരം മുഴുവൻ അപകടശൃംഖലയും മനസ്സിലാക്കുകയാണ് പ്രധാനം എന്നാണ് വിദഗ്ധന്റെ വിലയിരുത്തൽ.

2025ലെ പ്രളയവും നൽകുന്ന മുന്നറിയിപ്പ്

നേപ്പാളിലെ ഇപ്പോഴത്തെ ദുരന്തത്തിന് സമാനമായ ഒരു സംഭവം 2025 ജൂലൈ 8നും ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് മനോജ് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ടിബറ്റൻ ഭാഗത്തുനിന്ന് റസുവ ജില്ലയിലേക്ക് എത്തിയ ആ പ്രളയത്തിന് ടിബറ്റിലെ പുരേപു ഹിമാനിയിലെ ഹിമാനി തടാകത്തിൽ നിന്നുള്ള അതിവേഗ ജലവിടുതലാണ് കാരണമെന്ന് നേപ്പാളിന്റെ ദുരന്തനിവാരണ അതോറിറ്റി വിലയിരുത്തിയിരുന്നു.

ആ പ്രളയം ല്ഹെൻഡെ–ഭോട്ടെ കോശി–ത്രിശൂലി നദീതടത്തിലെ റോഡുകളും പാലങ്ങളും മറ്റ് അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങളും തകർത്തിരുന്നു. അതോടൊപ്പം, മുകളിലെ പ്രദേശങ്ങളിൽ അപകടകരമായ സാഹചര്യം രൂപപ്പെടുമ്പോൾ താഴെയുള്ള രാജ്യത്തിന് വെള്ളം എത്തുന്നതിന് മുമ്പുതന്നെ വിവരം ലഭിക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യവും അത് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.

ചൈനയെ കുറ്റപ്പെടുത്താൻ തെളിവില്ല

ദുരന്തം സംഭവിച്ച പ്രദേശം നേപ്പാൾ–ചൈന അതിർത്തിയോട് ചേർന്നതായതിനാൽ ടിബറ്റൻ മേഖല സ്വാഭാവികമായും ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമാകുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സാമീപ്യം മാത്രം ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വം തെളിയിക്കുന്നതല്ലെന്ന് മനോജ് വ്യക്തമാക്കി.

2026 ഓഗസ്റ്റിലെ ദുരന്തം ചൈന മനഃപൂർവം സൃഷ്ടിച്ചതിന് നിലവിൽ വിശ്വസനീയമായ തെളിവുകളില്ലെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. അതേസമയം, മനഃപൂർവമായ ഇടപെടലിന് തെളിവില്ലെന്നത് മുകളിലെ പ്രദേശങ്ങളിലെ പരിസ്ഥിതി സാഹചര്യം, ഹിമാനികളുടെ സ്വഭാവം, അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനം, ജലശാസ്ത്ര വിവരങ്ങൾ എന്നിവ സംബന്ധിച്ച സുതാര്യതയുടെ ആവശ്യകത ഇല്ലാതാക്കുന്നില്ലെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

സൈബർ ആക്രമണത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വം നിർണയിക്കുന്നതുപോലെ തന്നെ ഇത്തരം അതിർത്തി കടന്നുള്ള പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങളിലും ശാസ്ത്രീയ തെളിവുകൾ, സാങ്കേതിക വിവരങ്ങൾ, സ്വതന്ത്ര പരിശോധന, സംഭവങ്ങളുടെ പുനർനിർമാണം എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലായിരിക്കണം ഉത്തരവാദിത്വം നിശ്ചയിക്കേണ്ടതെന്നും മനോജ് പറഞ്ഞു.

ഇന്ത്യയ്‌ക്കും നിർണായക മുന്നറിയിപ്പ്

ഹിമാലയൻ ജലശൃംഖലയുടെ സ്വഭാവം ഇന്ത്യയ്‌ക്ക് ഈ ദുരന്തത്തെ കൂടുതൽ ഗൗരവത്തോടെ കാണേണ്ട സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ട്. ത്രിശൂലി നദി പിന്നീട് നാരായണി നദീ സംവിധാനത്തിന്റെ ഭാഗമാകുകയും ഇന്ത്യയിലെത്തുമ്പോൾ ഗണ്ഡക് നദിയായി മാറുകയും ചെയ്യുന്നു. അതിനാൽ നേപ്പാളിലെ ജലപ്രവാഹത്തിലെ വലിയ വ്യതിയാനങ്ങൾ ഇന്ത്യയെയും ബാധിക്കാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്.

എന്നാൽ നേപ്പാളിലെ ഓരോ പ്രളയവും ഇന്ത്യയിൽ അതേ തീവ്രതയിൽ ദുരന്തമാകണമെന്നില്ല. വെള്ളത്തിന്റെ അളവും ഒഴുക്കിന്റെ ദൈർഘ്യവും മഴയും ജലസംഭരണികളുടെ അവസ്ഥയും നദിയുടെ ശേഷിയും താഴ്‌വരകളുടെ ഭൂമിശാസ്ത്രവും അടക്കമുള്ള നിരവധി ഘടകങ്ങളാണ് അതിന്റെ ആഘാതം നിർണയിക്കുക.

ഇതിനകം ബിഹാറിനും ഉത്തർപ്രദേശിനും കേന്ദ്രസർക്കാർ ജാഗ്രതാ നിർദേശം നൽകിയതും ഈ പ്രശ്നത്തെ അതിർത്തി കടന്നുള്ള ദുരന്തനിവാരണ വിഷയമായി കാണുന്നതിന്റെ സൂചനയാണെന്ന് മനോജ് പറഞ്ഞു.

‘വെള്ളപ്പൊക്കം വരുന്നത് കാത്തിരിക്കരുത്’

ഹിമാലയൻ ദുരന്തനിവാരണ സംവിധാനം പരമ്പരാഗത വെള്ളപ്പൊക്ക മുന്നറിയിപ്പിൽ നിന്ന് തുടർച്ചയായ ‘ത്രെറ്റ് ഇന്റലിജൻസ്’ സംവിധാനത്തിലേക്ക് മാറണമെന്നാണ് വിദഗ്ധന്റെ നിർദേശം.

ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, ചൈന തുടങ്ങി ഹിമാലയൻ മേഖലയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്ന് ഉപഗ്രഹ അധിഷ്ഠിത ഹിമാനി-ഭൂപ്രദേശ നിരീക്ഷണം, തത്സമയ നദി-മഴ നിരീക്ഷണം, ഹിമാനി തടാകങ്ങളുടെ പട്ടികയും മാറ്റനിരീക്ഷണവും, മണ്ണിടിച്ചിലും മഞ്ഞ്-പാറ ഇടിച്ചിലും നിരീക്ഷിക്കൽ, അണക്കെട്ടുകളുടെയും ജലവൈദ്യുത പദ്ധതികളുടെയും വിവരങ്ങൾ, അതിർത്തി കടന്നുള്ള ഓട്ടോമാറ്റിക് മുന്നറിയിപ്പുകൾ, സംയുക്ത അടിയന്തര പ്രതികരണ പ്രോട്ടോക്കോളുകൾ എന്നിവ വികസിപ്പിക്കണം.

മുകളിലെ ഒരു ഹിമാനി തടാകം അതിവേഗം വികസിക്കുന്നു, ഒരു പർവതച്ചരിവ് അസ്ഥിരമാകുന്നു, ഒരു നദിയുടെ സ്വഭാവത്തിൽ പെട്ടെന്ന് മാറ്റമുണ്ടാകുന്നു തുടങ്ങിയ സൂചനകൾ പ്രളയം രൂപപ്പെട്ടതിന് ശേഷമുള്ള മുന്നറിയിപ്പിനേക്കാൾ വിലപ്പെട്ടതാണ്.

അതിനാൽ ഹിമാലയത്തെ ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ അതിർത്തിക്കുള്ളിലെ മലനിരയായി മാത്രം കാണാനാകില്ല. അത് കോടിക്കണക്കിന് മനുഷ്യരുടെ ജീവിതത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്ന പരസ്പരം ബന്ധിതമായ ഒരു പരിസ്ഥിതി സംവിധാനമാണ്.

“നേരത്തെ കണ്ടെത്തുക. വേഗത്തിൽ വിവരങ്ങൾ പങ്കിടുക. സ്വതന്ത്രമായി വിശകലനം ചെയ്യുക. കൂട്ടായി പ്രതികരിക്കുക” — ഹിമാലയൻ ദുരന്തനിവാരണത്തിന്റെ പുതിയ സമീപനം ഇതായിരിക്കണമെന്നാണ് വിദഗ്ധന്റെ നിർദേശം.