അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിച്ച് ജനങ്ങളുടെ ജീവിത സാഹചര്യം ഉയർത്തുന്ന മികച്ച നഗരമായി ഇൻഡോർ. കേന്ദ്ര ഭവന ധനകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ 2022-ലെ സ്മാർട്ട് സിറ്റീസ് മിഷൻ അവാർഡാണ് മദ്ധ്യപ്രദേശ് സ്വന്തമാക്കിയത്. മികച്ച നഗരമായി ഇൻഡോറിനെയും മികച്ച സംസ്ഥാനമായി മദ്ധ്യപ്രദേശിനെയും തിരഞ്ഞെടുത്തു. മികച്ച രണ്ടാമത്തെ നഗരമായി സൂറത്തിനെയും മൂന്നാമത്തെ നഗരമായി ആഗ്രയയെും തിരഞ്ഞെടുത്തു. മികച്ച സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ തമിഴ്‌നാട് രണ്ടാം സ്ഥാനവും രാജസ്ഥാൻ മൂന്നാം സ്ഥാനവും ഉത്തർപ്രദേശ് നാലാം സ്ഥാനവും കരസ്ഥമാക്കി. സെപ്റ്റംബർ 27-ന് രാഷ്ട്രപതി ദ്രൗപദി മുർമു സമ്മാനം നൽകും.
സുസ്ഥിര വികസനത്തിന് ഉതകുന്ന വിവിധ പദ്ധതികൾ എപ്രകാരം അവതരിപ്പിക്കുകയും എത്ര കാലത്താമസത്തിനുള്ളിൽ യാഥാർത്ഥ്യമാക്കിയെന്നത് പുരസ്‌കാരത്തിന്റെ മാനദണ്ഡമായിരുന്നു. കഴിഞ്ഞ ആറ് കൊല്ലമായി ഇൻഡോറാണ് രാജ്യത്തെ വൃത്തിയുള്ള നഗരം. 2022-ലെ സ്വച്ഛ് സർവേക്ഷൻ 2022-ൽ ഏറ്റവും വൃത്തിയുള്ള സംസ്ഥാനമായി മദ്ധ്യപ്രദേശ് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. മദ്ധ്യപ്രദേശിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമാണ് ഇൻഡോർ. 35 ലക്ഷം ജസംഖ്യയുള്ള നഗരത്തിൽ 1,900 ടൺ മാലിന്യമാണ് പ്രതിദിനം ഉണ്ടാകുന്നത്.
ഇതിൽ 1,200 ടൺ ഈർപ്പരഹിതമായ മാലിന്യവും 700 ടൺ ഈർപ്പമുള്ള മാലിന്യവുമാണ്. ഈ മാലിന്യങ്ങൾ ആറ് വിഭാഗങ്ങളിലായി വേർതിരിച്ച് മാലിന്യ പ്ലാന്റിൽ എത്തിച്ചാണ് സംസ്‌കരിക്കുന്നത്. ഇത്തരത്തിൽ ശേഖരിക്കുന്ന ഈർപ്പമുള്ള മാലിന്യത്താൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബയോ സിഎൻജി പ്ലാൻും ഇൻഡോറിലുണ്ട്. 17,000 മുതൽ 18,000 കിലോ ബയോ സിഎൻജിയും 10 ടൺ ജൈവവളവും ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ പ്ലാന്റിന് കഴിയും. ഇത്തരത്തിൽ ബയോ സിഎൻജി ഉപയോഗിച്ച് 150-ഓളം സിറ്റി ബസുകളാണ് സർവ്വീസ് നടത്തുന്നത്. മാലിന്യ സംസ്‌കരണത്തിലൂടെ കഴിഞ്ഞ സാമ്പത്തിക വർഷം 14.45 കോടി രൂപ വരുമാനമാണ് ഇൻഡോർ മുൻസിപ്പാലിറ്റി നേടിയത്. ഇതാണ് ഇൻഡോറിനെ മികച്ച വൃത്തിയുള്ള നഗരമായി കഴിഞ്ഞ വർഷം തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ കാരണമായത്.
2015 ജൂണിലാണ് കേന്ദ്രസർക്കാർ സ്മാർട്ട് സിറ്റി മിഷൻ (എസ്സിഎം) പദ്ധതി ആരംഭിച്ചത്. നൂതന സാങ്കേതിക വിദ്യ ഉപയോഗപ്പെടുത്തി മികച്ച അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തിൽ ആരംഭിച്ച പദ്ധതിയാണിത്. എസ്സിഎമ്മിന് കീഴിലുള്ള മൊത്തം നിർദ്ദിഷ്ട പദ്ധതികളിൽ 1,10,635 കോടി രൂപയുടെ 6,041 പദ്ധതികൾ പൂർത്തീകരിച്ചു, ബാക്കിയുള്ള 60,095 കോടി രൂപയുടെ 1,894 പദ്ധതികൾ 2024 ജൂൺ 30-നകം പൂർത്തിയാക്കുമെന്ന് മന്ത്രാലയം അറിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
